background navigation
Terug naar Kennisbank

Recycling accu elektrische auto: zo werkt het

Accu’s van elektrische auto’s gaan naar verwachting zo’n tien tot vijftien jaar mee. Sommige merken garanderen zelfs een langere levensduur. Bij een capaciteit rond de 75 procent is een accu meestal niet praktisch meer bruikbaar in een auto. Afgedankte accu’s van elektrische auto’s zijn vaak nog wel geschikt voor de opslag van (duurzame) energie of recycling van waardevolle materialen. Dankzij hergebruik beperken we winning van schaarse grondstoffen, afval en verontreiniging van het milieu.

Inzameling en recycling van accu’s van elektrische auto’s in het kort

  • Accu’s van de huidige elektrische auto’s hebben meestal een levensduur van grofweg tien tot vijftien jaar.
  • De meeste fabrikanten van elektrische auto’s geven een accugarantie van acht jaar of 240.000 kilometer.
  • Dankzij technologische ontwikkelingen gaan accu’s van elektrische auto’s steeds langer mee.
  • Afgedankte accu’s krijgen waar mogelijk een tweede leven voor stationaire toepassingen, zoals opslag van duurzame energie.
  • Is de accu niet meer herbruikbaar? Dan worden waardevolle materialen, zoals nikkel en kobalt, gerecycled voor nieuwe accu’s, batterijen en andere toepassingen.
  • Fabrikanten en importeurs zijn verplicht aandrijfaccu’s aan het einde van hun levensduur terug te nemen voor hergebruik of recycling.
  • In Nederland verzorgt Auto Recycling Nederland (ARN) voor veel importeurs de inzameling van accu’s van auto’s, Stibat kan assisteren voor niet bij ARN aangesloten merken.

Levensduur van accu’s van elektrische auto’s

Hybride en vol-elektrische auto’s hebben een aandrijfaccu. Deze wordt ook wel lithiumbatterij, lithium-ion-accu, li-ion-accu, (EV-)batterij of NiMH-accu genoemd. Accu’s verliezen tijdens hun levensduur geleidelijk hun capaciteit. Meestal is een accu bij 70 tot 75 procent aan capaciteit niet langer praktisch geschikt voor gebruik in een auto. Volgens onderzoeksorganisatie Bloomberg New Energy Finance geven de meeste fabrikanten van elektrische auto’s een batterijgarantie van zo’n acht jaar of 240.000 kilometer. Hoe lang een batterij precies meegaat is lastig te zeggen. In 2010 kwamen de eerste elektrische auto’s pas op de Nederlandse markt. Naar verwachting bereiken steeds meer batterijen uit die eerste generatie de komende jaren het einde van hun levensduur. Dankzij technologische ontwikkelingen gaan accu’s steeds langer mee. Accufabrikant CATL werkt momenteel aan een accu met een levensduur van minstens zestien jaar en 2 miljoen kilometer. Daarnaast ontwikkelen sommige producenten modulaire accupakketten. Hierdoor hoeven alleen defecte onderdelen te worden vervangen en niet het hele accupakket.

Hergebruik en recycling: beter voor mens en milieu

Hergebruik en recycling van accupakketten draagt bij aan een schoner milieu. Met een circulair systeem voorkomen we dat schadelijke stoffen in het milieu terechtkomen. Daarnaast beperken we met recycling de productie van niet-hernieuwbare grondstoffen, zoals aluminium, lithium, nikkel en kobalt. Deze metalen zijn schaars en worden vaak gewonnen onder slechte omstandigheden voor mens en milieu.

Dit zegt de wet over aandrijfaccu’s

Voor fabrikanten en importeurs gelden verschillende regels en richtlijnen voor de registratie, inzameling en recycling van accu’s.
  • Registratie elektrische auto

    Een fabrikant of importeur die een elektrische auto op de Nederlandse markt brengt, moet de batterijen of accu’s uit die auto rapporteren aan de overheid. Dat kan via myBatbaseNL van Stibat en ARN. De fabrikant of importeur moet wel zijn aangesloten bij een van de genoemde organisaties als deelnemer.
  • Terugname- en recycleplicht

    Fabrikanten en importeurs zijn wettelijk verplicht een batterij aan het einde van z’n levensduur terug te nemen. Daarnaast moet de accu voor tenminste 50 procent van het gewicht gerecycled worden.
  • Besluit beheer batterijen en accu’s

    De Europese richtlijnen voor terugname en recycling van accu’s zijn vastgelegd in het Besluit beheer batterijen en accu’s 2008 (Bbb). Auto Recycling Nederland (ARN) heeft het Bbb vertaald naar een collectief systeem, het ARN Beheerplan. Auto-importeurs hoeven dus niet zelf de inzameling en recycling van accu’s te regelen. Uiteraard mits ze deelnemers zijn in het systeem.

Zo werkt de inzameling van EV-batterijen

Met het ARN Beheerplan verzorgt ARN voor deelnemende automerken de inzameling en verwerking van EV-batterijen van auto’s. Garagebedrijven en autodemontagebedrijven melden afgedankte aandrijfaccu’s bij ARN aan voor een ophaalopdracht.
  • Deelnemer ARN Beheerplan

    Is het automerk aangesloten bij het ARN Beheerplan? Dan neemt ARN de volledige inzameling en verwerking voor haar rekening. ARN meldt de accu ook aan bij de overheid. De meeste auto-importeurs zijn aangesloten bij het ARN Beheerplan.
  • Geen deelnemer ARN Beheerplan

    Sommige fabrikanten, zoals onder meer Tesla, Volvo en PSA (Peugeot, Citroën en Opel), regelen de inzameling, verwerking en recycling zelf. Dat heet een closed-loopsysteem. In dat geval verloopt de inzameling via de importeur. Stibat en ARN kunnen dealers en demontagebedrijven hierbij helpen. ARN zal helpen de importeur te benaderen; Stibat kan de inzameling en recycling verzorgen. De hiervoor gemaakte kosten komen voor rekening van de ontdoener.

Beheerbijdrage

Importeurs die zijn aangesloten bij het ARN Beheerplan betalen een beheerbijdrage. Deze is bedoeld voor het inzamelen en verwerken van afgedankte batterijen. De hoogte van de beheerbijdrage hangt af van het gewicht van de accu en inleverpercentage. De beheerbijdrage wordt meestal doorberekend in de verkoopprijs van de auto. Dankzij dit pay-as-you-sell-systeem hoeven garagebedrijven en autodemontagebedrijven bij de inzameling van de accu geen kosten te betalen.

Hergebruik en recycling accu’s elektrische auto

  • Hergebruik accu elektrische auto

    Is de accu na z’n leven in een auto nog intact? Dan kan die worden hergebruikt voor stationaire toepassingen, zoals de opslag van wind- of zonne-energie. Bedrijven zoals EcarACCU, NPP Power en Time Shift energy storage maken EV-batterijen geschikt voor energieopslag, bijvoorbeeld voor een foodtruck of vakantiepark. Zodra de accu een nieuwe bestemming krijgt, ligt de verantwoordelijkheid voor terugname na afdanking bij de producent van het nieuwe product. Stibat kan de inzameling en recycling volledig verzorgen. Dit loopt dus niet meer via ARN.
  • Recycling materialen accu elektrische auto

    Is een lithium-ion-accu niet (meer) inzetbaar voor energieopslag? Dankzij recycling worden waardevolle materialen opnieuw verwerkt in accu’s, batterijen of andere toepassingen. Voor het recyclen gaan de accu’s op transport naar andere Europese landen, zoals Duitsland, Frankrijk en Zweden.

Inzameling en recycling in Nederland

De vervangingsmarkt voor accu’s is nog klein. In Nederland zamelen we jaarlijks iets meer dan 100 ton (120 ton in 2019) aan li-ion-accu’s van auto’s in voor hergebruik of recycling. Vaak zijn dat defecte of beschadigde accu’s. Er zijn steeds meer elektrische auto’s op de weg. De vervangings- en recyclingmarkt van accu’s zal dus groeien. Naar verwachting belanden vanaf 2025 grote aantallen accu’s in het einde van de levensfase. Van de 120 ton ingezamelde aandrijfaccu’s in 2019 kreeg 64 procent een volledig andere bestemming dan aandrijving van een voertuig. De overige 36 procent werd verwerkt voor recycling van materialen. In heel Europa wordt momenteel ongeveer 15.000 ton aan aandrijfaccu’s hergebruikt of gerecycled.

Inzameling EV-batterijen overige voertuigen

Naast auto’s hebben ook andere elektrische voertuigen accu’s. Heftrucks en motorfietsen bijvoorbeeld. Stibat kan de inzameling van deze EV-batterijen verzorgen. Bij de inzameling en recycling van aandrijfbatterijen werkt Stibat ook met Europese partners samen in de organisatie Reneos. Reneos biedt fabrikanten en importeurs één aanspreekpunt voor de inzameling en verwerking van afgedankte aandrijfaccu’s voor heel Europa. Reneos coördineert aansluitend de activiteiten in de verschillende landen.